อาหารเสริม–เครื่องสำอาง ธุรกิจน่าจับตา ก่อนลงทุนต้องรู้เรื่อง อย. อะไรบ้าง

ธุรกิจอาหารเสริมและเครื่องสำอางยังเป็นตลาดที่น่าจับตาสำหรับผู้ประกอบการ ทั้งการสร้างแบรนด์ผ่านโรงงาน OEM และการนำเข้าสินค้าจากต่างประเทศ แต่ก่อนตัดสินใจลงทุน นอกจากเรื่องสินค้า ต้นทุน และการตลาดแล้ว ข้อกำหนดของ อย. เป็นอีกเรื่องที่ต้องวางแผนตั้งแต่ต้น เพราะอาหารเสริมและเครื่องสำอางมีหลักเกณฑ์การขออนุญาตแตกต่างกัน ตั้งแต่สูตร ส่วนประกอบ ฉลาก ไปจนถึงการโฆษณา บทความนี้สรุปประเด็นสำคัญที่ควรรู้ก่อนนำสินค้าเข้าสู่ตลาด

อาหารเสริมและเครื่องสำอาง ต่างกันอย่างไรในมุมของ อย.

แม้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและเครื่องสำอางจะอยู่ในกลุ่มผลิตภัณฑ์สุขภาพเช่นเดียวกัน แต่มีวัตถุประสงค์การใช้และข้อกำหนดทางกฎหมายแตกต่างกันอย่างชัดเจน

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร จัดเป็นอาหารประเภทหนึ่ง มีวัตถุประสงค์สำหรับรับประทานเพิ่มเติมจากอาหารตามปกติ เช่น วิตามิน แร่ธาตุ คอลลาเจน โปรตีน หรือผลิตภัณฑ์จากสารสกัดต่าง ๆ ผู้ประกอบการจึงต้องพิจารณาทั้งสูตร ส่วนประกอบ ปริมาณสารสำคัญ ฉลาก และข้อความกล่าวอ้างตามข้อกำหนดสำหรับผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร

ส่วน เครื่องสำอาง เป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้กับส่วนภายนอกของร่างกาย ฟัน และเยื่อบุช่องปาก ตามวัตถุประสงค์ที่กฎหมายกำหนด เช่น ทำความสะอาด เสริมความงาม เปลี่ยนแปลงรูปลักษณะ หรือดูแลให้อยู่ในสภาพดี โดยผู้ประกอบการต้องดำเนินการจดแจ้งเครื่องสำอางก่อนนำผลิตภัณฑ์ออกจำหน่าย

ความแตกต่างนี้มีความสำคัญต่อการวางแผนธุรกิจ เพราะการเรียกชื่อสินค้า การกำหนดวัตถุประสงค์ สูตร และข้อความกล่าวอ้าง อาจมีผลต่อการจัดประเภทผลิตภัณฑ์และวิธีดำเนินการกับ อย.

ลงทุนธุรกิจอาหารเสริม ต้องรู้เรื่อง อย. อะไรบ้าง

ธุรกิจผลิตภัณฑ์เสริมอาหารมีรายละเอียดที่ต้องวางแผนตั้งแต่ก่อนเข้าสู่กระบวนการผลิต โดยเฉพาะผู้ประกอบการที่ต้องการสร้างแบรนด์ของตนเองผ่านโรงงาน OEM หรือพัฒนาสูตรใหม่เพื่อสร้างความแตกต่างในตลาด

สูตรและวัตถุดิบต้องตรวจสอบก่อนผลิต

การมีแนวคิดผลิตภัณฑ์ที่น่าสนใจไม่ได้หมายความว่าจะสามารถนำวัตถุดิบทุกชนิดมารวมกันในสูตรและผลิตเพื่อจำหน่ายได้ทันที ผู้ประกอบการต้องตรวจสอบชนิดของวัตถุดิบ ปริมาณที่ใช้ เงื่อนไขการใช้ รวมถึงข้อกำหนดเฉพาะของสารสำคัญแต่ละประเภท

การตรวจสอบตั้งแต่ขั้นพัฒนาสูตรมีความสำคัญต่อแผนธุรกิจ เพราะหากพบปัญหาหลังจากสั่งผลิตหรือเตรียมบรรจุภัณฑ์แล้ว อาจทำให้ต้องปรับสูตร เปลี่ยนฉลาก และเพิ่มต้นทุนโดยไม่จำเป็น

ชื่อผลิตภัณฑ์และชื่อแบรนด์ต้องวางแผนให้รอบคอบ

ชื่อเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างมูลค่าให้กับแบรนด์ แต่สำหรับผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร การตั้งชื่อไม่ควรพิจารณาเฉพาะด้านการตลาดเท่านั้น ต้องคำนึงด้วยว่าชื่อดังกล่าวอาจทำให้ผู้บริโภคเข้าใจผิดเกี่ยวกับคุณสมบัติ สรรพคุณ หรือผลลัพธ์ของผลิตภัณฑ์หรือไม่

ผู้ประกอบการจึงควรศึกษาหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการ ตั้งชื่อแบรนด์อาหารเสริม ควบคู่ไปกับการพัฒนาสูตร เพื่อให้ชื่อที่ต้องการใช้ทางการตลาดสอดคล้องกับข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์

ฉลากและคำกล่าวอ้างต้องไม่ทำให้เข้าใจว่าเป็นยา

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเป็นอาหาร ไม่ใช่ยา จึงไม่สามารถโฆษณาหรือกล่าวอ้างในลักษณะว่าสามารถรักษา บำบัด หรือป้องกันโรคได้เช่นเดียวกับผลิตภัณฑ์ยา

ประเด็นนี้มีผลโดยตรงต่อการวางกลยุทธ์การตลาด เพราะข้อความบนฉลาก บรรจุภัณฑ์ และสื่อโฆษณาควรได้รับการพิจารณาควบคู่กับข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง ไม่ควรวางแนวทางสื่อสารทางการตลาดจนเสร็จแล้วจึงตรวจสอบภายหลัง

ต้นทุนด้านการขออนุญาตต้องรวมอยู่ในแผนธุรกิจ

การคำนวณต้นทุนของธุรกิจอาหารเสริมไม่ควรมีเพียงค่าพัฒนาสูตร ค่าผลิตสินค้า บรรจุภัณฑ์ และงบการตลาด แต่ควรรวมค่าใช้จ่ายด้านเอกสาร การขออนุญาต และการดำเนินการที่เกี่ยวข้องด้วย

ผู้ประกอบการสามารถศึกษารายละเอียด ค่าใช้จ่ายในการขอ อย. อาหารเสริม เพื่อใช้ประกอบการวางงบประมาณก่อนเริ่มดำเนินธุรกิจ โดยค่าใช้จ่ายจริงอาจแตกต่างกันตามประเภทผลิตภัณฑ์ สูตร สถานที่ผลิต และรายละเอียดของการดำเนินการ

ลงทุนธุรกิจเครื่องสำอาง ต้องเตรียมเรื่องใดก่อนวางขาย

ตลาดเครื่องสำอางมีผลิตภัณฑ์ให้พัฒนาได้หลากหลาย ตั้งแต่ครีม เซรั่ม ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดผิว ผลิตภัณฑ์ดูแลเส้นผม ไปจนถึงเครื่องสำอางสำหรับแต่งหน้า แต่ก่อนนำสินค้าเข้าสู่ตลาด ผู้ประกอบการต้องดำเนินการด้านกฎหมายให้สอดคล้องกับประเภทผลิตภัณฑ์

เครื่องสำอางต้องจดแจ้งก่อนจำหน่าย

หนึ่งในขั้นตอนสำคัญคือการจดแจ้งเครื่องสำอาง โดยข้อมูลที่ใช้ดำเนินการเกี่ยวข้องกับชื่อผลิตภัณฑ์ ประเภทและรูปแบบผลิตภัณฑ์ สูตร ส่วนประกอบ และข้อมูลของผู้ประกอบการ

สำหรับผู้ที่กำลังเริ่มสร้างแบรนด์ ควรศึกษา ขั้นตอนการขอจดแจ้งเครื่องสำอาง ตั้งแต่ก่อนผลิต เพื่อให้สามารถเตรียมข้อมูลและวางระยะเวลาการเปิดตัวสินค้าได้เหมาะสม

สูตรเครื่องสำอางต้องอยู่ภายใต้ข้อกำหนด

ก่อนผลิตจริงต้องตรวจสอบว่าส่วนประกอบที่ใช้เป็นไปตามข้อกำหนดหรือไม่ ทั้งสารที่ห้ามใช้ สารที่มีเงื่อนไขการใช้ รวมถึงข้อจำกัดด้านความเข้มข้นของสารบางประเภท

หากเลือกจ้างโรงงาน OEM ผู้ประกอบการควรตรวจสอบข้อมูลสูตรและมาตรฐานของโรงงานควบคู่กัน ไม่ควรพิจารณาเพียงราคาต่อหน่วยหรือจำนวนขั้นต่ำในการผลิต เพราะคุณภาพและความถูกต้องของผลิตภัณฑ์มีผลต่อความน่าเชื่อถือของแบรนด์ในระยะยาว

ข้อความบนฉลากและโฆษณาต้องสอดคล้องกับประเภทผลิตภัณฑ์

การทำตลาดเครื่องสำอางมีการแข่งขันด้านคุณสมบัติและจุดขายสูง แต่การสื่อสารต้องไม่ทำให้ผลิตภัณฑ์มีความหมายหรือสรรพคุณเกินขอบเขตของเครื่องสำอาง โดยเฉพาะข้อความที่อาจทำให้เข้าใจว่าใช้รักษาโรคหรือเปลี่ยนแปลงการทำงานของร่างกายในลักษณะที่ไม่ใช่วัตถุประสงค์ของเครื่องสำอาง

ผู้ประกอบการจึงควรวางการพัฒนาผลิตภัณฑ์และการตลาดไปพร้อมกัน เพื่อให้ชื่อสินค้า ฉลาก จุดขาย และสื่อโฆษณาเป็นไปในทิศทางเดียวกัน

ผลิตเอง จ้าง OEM หรือนำเข้า ความรับผิดชอบต่างกัน

รูปแบบธุรกิจเป็นอีกปัจจัยที่กำหนดว่าผู้ประกอบการต้องเตรียมเรื่องใดบ้าง หาก ผลิตเอง ต้องพิจารณาทั้งความพร้อมของสถานที่ผลิต ระบบการผลิต และการดำเนินการเกี่ยวกับตัวผลิตภัณฑ์ตามข้อกำหนด

หาก จ้างโรงงาน OEM แม้โรงงานจะช่วยลดภาระด้านการผลิต แต่เจ้าของแบรนด์ควรตรวจสอบใบอนุญาตและมาตรฐานของโรงงาน รวมถึงตกลงให้ชัดเจนว่าใครเป็นผู้ดำเนินการด้าน อย. และใครเป็นเจ้าของข้อมูลผลิตภัณฑ์ โดยเฉพาะกรณีที่อาจมีการเปลี่ยนโรงงานในอนาคต

ส่วนธุรกิจ นำเข้า ต้องพิจารณาเพิ่มเติมทั้งเรื่องสถานที่หรือใบอนุญาตนำเข้าตามประเภทสินค้า เอกสารจากผู้ผลิตต่างประเทศ สูตร ส่วนประกอบ ฉลาก และเอกสารประกอบผลิตภัณฑ์ ก่อนนำสินค้าเข้ามาจำหน่ายในประเทศไทย

ก่อนลงทุน ควรวางแผนเรื่อง อย. ไว้ใน Business Plan

สำหรับธุรกิจอาหารเสริมและเครื่องสำอาง เรื่อง อย. ควรเป็นส่วนหนึ่งของการวางแผนธุรกิจตั้งแต่ต้น เพราะเกี่ยวข้องกับการเลือกโรงงาน สูตรสินค้า ชื่อแบรนด์ บรรจุภัณฑ์ ต้นทุน และระยะเวลาในการนำสินค้าเข้าสู่ตลาด

ผู้ประกอบการควรวางลำดับตั้งแต่การจัดประเภทสินค้า ตรวจสอบสูตรและส่วนประกอบ เลือกสถานที่ผลิตหรือโรงงาน OEM เตรียมเอกสาร และยื่นคำขอที่เกี่ยวข้อง โดยสามารถศึกษา ขั้นตอนการขึ้นทะเบียน อย. เพื่อใช้ประกอบการวางแผนทั้งด้านงบประมาณและระยะเวลาดำเนินการ

นอกจากความพร้อมด้านผลิตภัณฑ์แล้ว ควรตรวจสอบให้ชัดเจนว่าสูตรและส่วนประกอบเป็นไปตามข้อกำหนดหรือไม่ โรงงานมีความพร้อมเพียงใด รวมถึงชื่อสินค้า ฉลาก และแนวทางการโฆษณาสามารถใช้ได้อย่างถูกต้องหรือไม่ เพราะประเด็นเหล่านี้ล้วนมีผลต่อการนำสินค้าออกจำหน่าย

หากไม่มีทีมดูแลด้านนี้โดยตรง การใช้ บริการรับ จด อย. เป็นอีกทางเลือกในการช่วยตรวจสอบข้อมูล เตรียมเอกสาร และวางขั้นตอนการดำเนินงานขอใบอนุญาต โดย Livilution Consult พร้อมให้คำปรึกษาช่วยให้การเตรียมสินค้าเข้าสู่ตลาดเป็นไปตามข้อกำหนดของ อย. และลดความเสี่ยงเรื่องเอกสารถูกตีกลับที่อาจเกิดขึ้นในภายหลังได้