ไทยกำลังเป็นประเทศที่มีโอกาสติดอันดับประเทศที่มีบริการโทรศัพท์มือถือในหลายแง่มุมได้ ในอนาคตหลังจากโอเปอเรเตอร์ไทย ได้แก่ แอดวานซ์ อินโฟร์เซอร์วิสโทเทิล แอ็คเซ็ส คอมมูนิเคชั่น และ ทรูมูฟ เปิดให้บริการมือถือ ในระบบ 3จี ได้เต็มรูปแบบเมื่อช่วงต้นเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา การขยายตลาดและเพิ่มคุณภาพในการให้บริการจะช่วยทำให้ตลาดโทรคมนาคมไทยมีพัฒนาการและสร้างความเปลี่ยนแปลงขึ้นอีกหลายประการในอนาคต
แต่ก่อนจะถึงวันนั้นลองมาสำรวจดูข้อมูลพื้นฐานที่เป็นหนึ่งในปัจจัยของอุตสาหกรรมนี้ก่อน
โอกาสที่อุตสาหกรรมโทรคมนาคมไทยจะพัฒนาให้มีตลาดขยายตัวและร้อนแรงเหมือนอีกหลายประเทศจะมีความเป็นไปได้มากน้อยเพียงใด ?
แม้จะไม่มีสำนักวิเคราะห์จัดทำดัชนีชี้ชัดว่า "การพัฒนาอุตสาหกรรมนี้มีปัจจัยหลักเริ่มต้นที่ ขนาดและจำนวน ประชากร" เว็บไซต์ "mobi Thinking" จัดอันดับประเทศที่มีคนใช้บริการโทรศัพท์ มือถือมากที่สุดในปี 2550 จำนวน 10 อันดับดังนี้
อันดับที่ 1 เป็นประเทศสาธารณรัฐ ประชาธิปไตยประชาชนจีน มีผู้ใช้งานจำนวน 5,981 ล้านราย มีจำนวนประชา- กรจำนวน 6,973.7 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 1,593.9 ล้านราย อันดับที่ 2 เป็นประเทศอินเดีย มีผู้ใช้งานจำนวน 906.6 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 1241 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จีและ 4จี รวมกันจำนวน 70.6 ล้านราย อันดับที่ 3 ประเทศสหรัฐอเมริกา มีผู้ใช้งานจำนวน 321.7 ล้านราย มีจำนวนประชากร จำนวน 311.6 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 256 ล้านราย
อันดับ 4 ประเทศ อินโดนีเซีย มีผู้ใช้งานจำนวน 260 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 242.3 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 47.6 ล้านราย อันดับ 5 ประเทศบราซิล มีผู้ใช้งานจำนวน 259.3 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 196.7 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 65.5 ล้านราย อันดับ 6 ประเทศรัสเซีย มีผู้ใช้งานจำนวน 227.1 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 141.9 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้ บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 27 ล้านราย
อันดับ 7 ประเทศญี่ปุ่น มีผู้ใช้งานจำ-นวน 128.4 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำ-นวน 127.8 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 104.4 ล้านราย อันดับ 8 ประเทศ ปากีสถาน มีผู้ใช้งานจำนวน 120.5 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 176.7 ล้านคน ไม่มีตัวเลขผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี อันดับ 9 ประเทศเยอรมนี มีผู้ใช้งานจำนวน 114.2 ล้านราย มีจำนวนประชากรจำนวน 81.7 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 53.2 ล้านราย อันดับสุดท้าย ประเทศไนจีเรีย มีผู้ใช้งานจำนวน 143 ล้านราย มีจำนวนประชากร จำนวน 162.5 ล้านคน ในกลุ่มนี้เป็นผู้ใช้บริการ 3จี และ 4จี รวมกันจำนวน 10.5 ล้านราย
ตัวเลขข้างต้นแสดงให้เห็นว่าจำนวน ผู้ใช้โทรศัพท์มือถือเกือบ 1 ใน 5 อยู่ในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนจีน เพราะมีจำนวนคนใช้บริการทั่วโลกจำนวน 5,981 ล้านคน และหากวิเคราะห์ตัวเลขลึกลงไปจะพบว่าใน 10 ประเทศข้างต้นมี 5 ประเทศที่มีจำนวนผู้ใช้โทรศัพท์มือถือเท่ากับหรือมากกว่าจำนวนประชากรของประเทศ ได้แก่ รัสเซีย มีคนใช้โทรศัพท์มือถือเปรียบเทียบกับประชากรมากถึง 160% กล่าวคือมีคนใช้โทรศัพท์มือถือมาก กว่าจำนวนประชากรเกือบครึ่งประเทศ รองลงมาเป็นประเทศเยอรมนี มีคนใช้โทรศัพท์มือถือเปรียบเทียบกับประชากรมากถึง 139.7% ถัดมาเป็นประเทศบราซิล มีคนใช้โทรศัพท์มือถือเปรียบเทียบกับประชากรมากถึง 131.8% ต่อมาเป็นประเทศอินโดนีเซีย มีคนใช้โทรศัพท์มือถือเปรียบเทียบกับประชากรมากถึง 107.3% สุดท้ายเป็นประเทศสหรัฐอเมริกา มีคนใช้โทรศัพท์มือถือเปรียบเทียบกับประชากรมากถึง 103.3% ส่วนประเทศที่เหลืออีก 5 ประเทศมีสัดส่วนคนใช้โทรศัพท์มือถือน้อยกว่าจำนวนประชากร
หากย้อนกลับมาดูที่ไทยพบว่า มีจำนวนผู้ใช้โทรศัพท์มือถือมีมากกว่าจำนวนประชากร ดังนั้นการเปิดให้บริการ 3จี ของไทยจะพัฒนาไปในทิศทางที่เน้นการปรับเปลี่ยนการใช้งานจากระบบ 2จีเป็น 3จี แทนมากกว่าการขยายจำนวนผู้ใช้บริการ การพัฒนาอุตสาหกรรมโทรคมนาคมไทยอาจมีโอกาสที่จะพัฒนาไปในทิศทางที่คล้ายคลึงกับประเทศชั้นนำในโลกได้ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับว่าโอเปอเรเตอร์ไทย ทั้งสามค่ายจะวางยุทธศาสตร์การพัฒนาไปในทิศทางใด ต้องให้เวลาอีกสัก 2-3 เดือนถึงมองเห็นทิศทางที่ชัดเจน