สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เดินหน้าศึกษาและจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบายเพื่อส่งเสริมการลงทุนในอุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำ (Submarine Cable) และอุตสาหกรรมอวกาศ (Space Industry) มุ่งใช้ประโยชน์จากศักยภาพด้านทำเลที่ตั้งและโครงสร้างพื้นฐานของประเทศไทย เพื่อยกระดับสู่การเป็นศูนย์กลางการเชื่อมต่อดิจิทัลและบริการอวกาศของภูมิภาค พร้อมดึงดูดการลงทุน พัฒนาผู้ประกอบการไทย และเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจจากเทคโนโลยีดิจิทัลและอวกาศในระยะยาว
ปัจจุบัน การเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัลและเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ส่งผลให้ความต้องการรับส่งข้อมูลและการเชื่อมต่อระหว่างประเทศเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกัน เทคโนโลยีอวกาศได้เข้ามามีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม ทั้งด้านการสื่อสาร การนำทาง การเกษตร การบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและภัยพิบัติ ตลอดจนความมั่นคงของประเทศ ทำให้อุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำและอุตสาหกรรมอวกาศกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานเชิงยุทธศาสตร์ที่มีความสำคัญต่อการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทย
สำหรับอุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำ (Submarine Cable) ประเทศไทยมีความได้เปรียบด้านภูมิศาสตร์ที่สามารถเชื่อมโยงเส้นทางการรับส่งข้อมูลระหว่างมหาสมุทรอินเดียและมหาสมุทรแปซิฟิก ประกอบกับความต้องการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานการเชื่อมต่อระหว่างประเทศที่เพิ่มขึ้นจากการเติบโตของ Data Center, Cloud และ AI รวมถึงการขยายการลงทุนของผู้ให้บริการเทคโนโลยีระดับโลก อย่างไรก็ตาม ประเทศไทยยังเผชิญข้อจำกัดจากระบบสายเคเบิลเดิมที่กำลังเข้าสู่ช่วงปลายอายุการใช้งาน การกระจุกตัวของเส้นทางเชื่อมต่อ และกระบวนการขออนุญาตวางและซ่อมบำรุงสายเคเบิลที่เกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน
จากผลการศึกษา ได้นำไปสู่การจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อยกระดับอุตสาหกรรม Submarine Cable ใน 3 แนวทางสำคัญ ได้แก่ การพัฒนา Continental Cable Bridge เพื่อเชื่อมโยงสถานีเคเบิลใต้น้ำฝั่งอันดามันและอ่าวไทย ให้ประเทศไทยเป็นจุดเชื่อมต่อสำคัญระหว่างสองมหาสมุทร การพัฒนา Infrastructure Renewal & Expansion เพื่อทดแทนระบบสายเคเบิลที่ใกล้หมดอายุ เพิ่มความจุ และกระจายเส้นทางการเชื่อมต่อ รวมถึงการพัฒนา Submarine Cable Ecosystem ผ่านระบบบริการแบบเบ็ดเสร็จ (One Stop Service) เพื่ออำนวยความสะดวกและลดขั้นตอนการขออนุญาตวางและซ่อมบำรุงสายเคเบิลใต้น้ำ โดยมุ่งยกระดับประเทศไทยจากการเป็นเพียงทางผ่านของข้อมูล สู่การเป็นศูนย์กลางการเชื่อมต่อดิจิทัลของภูมิภาค (Regional Digital Connectivity Hub)
ขณะที่อุตสาหกรรมอวกาศ (Space Industry) ประเทศไทยมีศักยภาพในการพัฒนาอุตสาหกรรมจากความพร้อมของผู้ประกอบการไทยและความได้เปรียบด้านทำเลที่ตั้ง โดยเฉพาะในส่วนของการปฏิบัติการดาวเทียม สถานีภาคพื้นดิน และการนำข้อมูลดาวเทียมไปใช้ประโยชน์ในภาคเศรษฐกิจ อย่างไรก็ตาม อุตสาหกรรมยังเผชิญข้อจำกัดด้านการพึ่งพาเทคโนโลยีจากต่างประเทศ การขาดแคลนบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน และการขาดกลไกสร้างตลาดที่ช่วยต่อยอดศักยภาพของผู้ประกอบการไทยไปสู่การลงทุนและการให้บริการเชิงพาณิชย์
สำหรับข้อเสนอเชิงนโยบายในการพัฒนาอุตสาหกรรมอวกาศ ประกอบด้วย 3 แนวทางสำคัญ ได้แก่ การพัฒนา Space Ground Infrastructure Hub เพื่อยกระดับสถานีภาคพื้นดินของไทยสู่ศูนย์กลางบริการดาวเทียมของภูมิภาค (GSaaS Hub) การส่งเสริม Government Satellite Demand Matching โดยใช้ความต้องการจากภารกิจภาครัฐเป็นตลาดนำร่องสำหรับการพัฒนาดาวเทียมขนาดเล็ก (SmallSat และ CubeSat) ของผู้ประกอบการไทย รวมถึงการพัฒนา Space Industry Ecosystem & Ladder of Investment เพื่อสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน สถาบันวิจัย และสถาบันการศึกษา พร้อมยกระดับผู้ประกอบการไทยจากผู้ใช้ข้อมูลดาวเทียมไปสู่ผู้พัฒนาเทคโนโลยี บริการ และนวัตกรรมที่สร้างมูลค่าเพิ่มภายในประเทศ
การส่งเสริมการลงทุนในอุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำและอุตสาหกรรมอวกาศ จึงไม่ใช่เพียงการขยายโครงสร้างพื้นฐาน แต่เป็นการเพิ่มบทบาทของประเทศไทยในห่วงโซ่คุณค่าอุตสาหกรรมดิจิทัลและอวกาศระดับภูมิภาค ทั้งการยกระดับการเชื่อมต่อข้อมูลระหว่างประเทศ การพัฒนาบริการจากเทคโนโลยีดาวเทียม และการสร้างโอกาสให้ผู้ประกอบการไทยมีส่วนร่วมในการพัฒนาเทคโนโลยีและบริการที่มีมูลค่าสูง ซึ่งจะช่วยดึงดูดการลงทุน สร้างงาน และเพิ่มขีดความสามารถทางเทคโนโลยีของประเทศ
ทั้งนี้ การขับเคลื่อนข้อเสนอแนะเชิงนโยบายดังกล่าวถือเป็นแนวทางสำคัญในการใช้ประโยชน์จากจุดแข็งและศักยภาพของประเทศไทย เพื่อสร้างโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลและอวกาศที่มีความพร้อม รองรับการเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัลและ AI ตลอดจนส่งเสริมการพัฒนาอุตสาหกรรมและผู้ประกอบการไทยให้สามารถแข่งขันและสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจได้อย่างยั่งยืน
ผู้สนใจสามารถรับชมวีดิทัศน์นำเสนอผลการศึกษาและข้อเสนอแนะเชิงนโยบายเพื่อพัฒนาอุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำและอุตสาหกรรมอวกาศของประเทศไทยได้ผ่านช่องทางดังต่อไปนี้
วีดิทัศน์อุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำ (Submarine Cable)
นโยบายส่งเสริมการลงทุนอุตสาหกรรมสายเคเบิลใต้น้ำ (Submarine cable)
วีดิทัศน์อุตสาหกรรมอวกาศ (Space Industry)


